پزشکیان در دانشگاه شهید بهشتی: باور به توان داخلی، کلید عبور از بحران‌هاست / دانشگاه باید به میدان عمل بیاید
به گزارش پایگاه تحلیلی-خبری درسا نیوز، مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور، در آیین بازگشایی دانشگاه‌های کشور برای سال تحصیلی ۱۴۰۵-۱۴۰۶ که در دانشگاه شهید بهشتی تهران برگزار شد، با گرامیداشت یاد دانش‌آموزان مدرسه شجره میناب، بر نقش دانشگاهیان و دانشجویان در حل مشکلات کشور تأکید کرد و گفت: «من باور دارم که برون‌رفت از وضعیت کنونی، تنها با حضور دانشگاهیان و دانشجویان امکان‌پذیر است.»
دانشگاه؛ موتور محرک عبور از مشکلات
رئیس‌جمهور در ادامه سخنان خود، با اشاره به اهمیت باور و ایمان در میان نخبگان و دانشجویان، اظهار داشت: «زمانی که نخبگان، دانشجویان و همه کسانی که ایمان دارند باید سربلند زندگی کنیم و سر خم نکنیم، این باور را در خود تقویت کنند، راه‌حل مشکلات را پیدا خواهیم کرد.» بنابراین، تأکید اصلی او بر نقش فعال دانشگاه در حل معضلات کشور بود.
وی همچنین تصریح کرد: دانشمندان و عالمان به دنبال کسب علم و توانایی برای برون‌رفت از مشکلات هستند. از این رو، ما می‌توانیم این کار را انجام دهیم و این باور باید در ما تقویت شود. در نتیجه، اگر این باور را داشته باشیم، از مشکلات عبور خواهیم کرد.
همه می‌توانند مسئولیت‌های بزرگ را بر عهده بگیرند
پزشکیان در بخش دیگری از سخنانش، با اشاره به اینکه همه افراد توانمند می‌توانند به مسئولیت‌های بالا دست یابند، گفت: «باور من این است که همه شما و همه مدیران می‌توانند رئیس‌جمهور شوند، وزیر شوند و هر مسئولیتی را بپذیرند؛ همان‌طور که در زمان جنگ، اختیاراتمان را به استانداری‌ها واگذار کردیم.»
وی در ادامه افزود: «اکنون تصور می‌کنیم که در این مملکت فقط یک رئیس‌جمهور وجود دارد، ولی من چنین باوری ندارم. این‌طور نیست که اگر ما را شهید کنند، از ما بهترانی وجود نداشته باشند که بیایند و پای این مملکت بایستند.» بنابراین، باید به افراد توانمند میدان داد تا شکوفا شوند و خودشان را نشان دهند.
لزوم همدلی برای سربلندی کشور
رئیس‌جمهور با تأکید بر اینکه برای سربلندی کشور باید دست به دست هم بدهیم، اظهار کرد: «من یک خدمتگزار هستم و درخواست می‌کنم دست به دست هم بدهیم، برای سربلندی این کشور به پا خیزیم و مشکلات را حل کنیم.» وی در همین راستا ادامه داد: «ما می‌توانیم؛ وقتی با یکدیگر همدل باشیم، می‌توانیم مشکلات را حل کنیم. اگر با هم باشیم، آن قله‌ها را ببینیم و تلاش کنیم، باید به آنجا برسیم.»
پزشکیان همچنین تصریح کرد: «ممکن است من به آن قله‌ها نرسم، اما در میان ما کسانی هستند که به آن قله‌ها خواهند رسید و می‌توانند دیگران را نیز با خود بالا بکشند.» از سوی دیگر، وی با اشاره به مسیر زندگی خود گفت: «من که اینجا ایستاده‌ام، دیروز یک دانشجوی معمولی بودم، پزشک شدم، مسئول دانشگاه شدم و وزیر شدم. من یک نماینده معمولی بودم، مانند همه نمایندگان؛ اما اکنون مسئولیت سنگین کشور بر دوش ماست.»
اختلاف و دعوا در دانشگاه‌ها قابل درک نیست
رئیس‌جمهور در بخش دیگری از سخنانش، با انتقاد از اختلافات و دعواها در دانشگاه‌ها، اظهار داشت: «من بارها در دانشگاه‌ها، وقتی افراد با یکدیگر دعوا می‌کنند یا اختلاف دارند، با خودم فکر می‌کنم که این رفتار برایم قابل درک نیست.» وی در ادامه افزود: «هیچ ظلمی بالاتر از این نیست که انسان حرف درست را نپذیرد و سخن حق را قبول نکند. برای مثال، در قرآن آیات بسیاری وجود دارد که نشان می‌دهد ظلمی بالاتر از این نیست که انسان حرف حق را نپذیرد.»
پزشکیان همچنین با اشاره به کتاب «حق و باطل از دیدگاه قرآن» اثر شهید بهشتی، توصیه کرد: «حق مستقل از من و شما و مستقل از انسان‌هاست. انسان‌ها را باید بر اساس حق شناخت، نه بر اساس جایگاه و موقعیت آن‌ها.»
اگر دست به دست هم بدهیم، مملکت را درست می‌کنیم
رئیس‌جمهور با تأکید بر اینکه اگر دست به دست هم بدهیم، خواهیم توانست مملکت را درست کنیم، گفت: «آماده‌ایم دانشگاه با تخصص‌های مختلف وارد میدان شود؛ زیرا هنگامی که از ایجاد ساختار صحبت می‌کنیم، منظور ساختار مهندسی، نیروی انسانی، مدیریتی، اجتماعی و سیاسی است.»
وی در ادامه با اشاره به اینکه علت حل نشدن مسائل، تصور نادرست از اجرای راه‌حل‌هاست، اظهار کرد: «اینکه من حرف درستی می‌زنم، یک موضوع است و اینکه چگونه می‌توانم آن حرف درست را اجرا کنم، موضوع دیگری است. تصور اینکه چون راه‌حلی ارائه می‌دهیم، پس باید اجرا شود، همان نقطه‌ای است که اشتباه می‌کنیم.»
پزشکیان برای مثال به موضوع بنزین اشاره کرد و گفت: «همه می‌دانند که نمی‌توان بنزین را با قیمت ۱۵۰۰ تومان عرضه کرد؛ درحالی‌که هزینه حمل‌ونقل آن ۴ تا ۵ هزار تومان است. بنابراین، باید چه بکنیم که ضمن رفع نگرانی‌های مردم، آن‌ها را همراه کنیم و مشکل را حل کنیم؟»
جامعه پیچیده‌تر از یک بیمار است
رئیس‌جمهور با تشبیه جامعه به یک بیمار پیچیده، اظهار کرد: «در پزشکی، وقتی با بیماری مواجه می‌شویم، فقط یک دارو تجویز نمی‌کنیم؛ بلکه مداخلات متعددی انجام می‌دهیم. به همین دلیل، برای حل یک معضل، مداخلات مختلفی انجام می‌دهیم و دوم اینکه به‌تدریج پیش می‌رویم.» وی در ادامه افزود: «جامعه از وجود یک انسان پیچیده‌تر است و پیچیدگی بسیار زیادی دارد. از این رو، نمی‌توان مسائل جامعه را با یک نسخه یا یک مداخله حل کرد.»
دانشگاه‌ها باید به سمت نسل چهارم و پنجم حرکت کنند
پزشکیان همچنین با اشاره به اینکه دانشگاه‌ها در کشورهای توسعه‌یافته دیگر در نسل دوم و سوم متوقف نمانده‌اند، گفت: «دانشگاهی که صرفاً به دنبال علم و تحقیق باشد، در بهترین حالت دانشگاه نسل دوم است. دانشگاه باید علاوه بر علم و تحقیق، مهارت، خدمت به جامعه و آینده‌نگری را نیز در دستور کار قرار دهد.»
وی در همین زمینه افزود: «اکنون در دانشگاه‌ها، چندین تخصص و رشته در کنار یکدیگر می‌نشینند و درباره این موضوع فکر می‌کنند که ۱۰۰ سال دیگر در این کره خاکی چه باید بکنیم.» برای مثال، وی به بحران آب اشاره کرد و گفت: «آب‌های زیرزمینی ما تمام خواهد شد و روند تغییرات به سمت خشکسالی است. بنابراین، باید درباره این موضوع فکر کنیم که اگر آب‌های زیرزمینی کاهش پیدا کنند، آب مورد نیاز را از کجا تأمین خواهیم کرد.»
کره خاکی مانند یک سفینه در حال حرکت است
رئیس‌جمهور با تشبیه کره زمین به یک سفینه بزرگ، اظهار کرد: «همه ما مسافران این سفینه هستیم و در این فضای بزرگ زندگی می‌کنیم. در چنین شرایطی، چرا باید با یکدیگر دعوا کنیم، به هم ظلم کنیم، نامهربانی کنیم، زور بگوییم و بدرفتاری کنیم؟» وی در ادامه افزود: «چرا نباید دست به دست هم بدهیم تا فرصتی که در اختیار داریم، برای همه کسانی که در این کره خاکی زندگی می‌کنند، شیرین و لذت‌بخش باشد و آن را برای آیندگان نیز حفظ کنیم؟»
دانشگاهیان و دانشجویان وارد میدان شوند
پزشکیان با تأکید بر اعتماد به دانشگاهیان و دانشجویان، گفت: «باورم این است که اگر دانشگاهیان و دانشجویان وارد میدان شوند و از دانشگاه علم و دانشگاه تحقیق بیرون بیایند و به دانشگاه عمل و ارائه راه‌حل تبدیل شوند، می‌توانیم مشکلات را حل کنیم.» وی در ادامه افزود: «هیچ‌چیز ما از هیچ‌چیز دیگران کمتر نیست؛ تنها چیزی که باید اصلاح شود، نگاه ماست. بنابراین، اگر این نگاه را اصلاح کنیم، می‌توانیم به آن قله‌ها برسیم.»
لزوم شایسته‌سالاری در مدیریت شرکت‌ها
رئیس‌جمهور همچنین درباره شرکت‌های زیان‌ده اظهار داشت: «فردا جلسه‌ای داریم تا مشخص شود با شرکت‌هایی که در اختیار ما هستند و زیان می‌دهند، چه باید بکنیم. اداره چنین شرکت‌هایی و مواجهه با زیان‌های چندین میلیاردی، موضوعی است که به هنر مدیریتی نیاز دارد.» وی در ادامه افزود: «شرکت‌هایی که در اختیار داریم، نزدیک به ۶ تا ۷ هزار همت ارزش دارند. بااین‌حال، مشکلات مدیریتی داریم و برخی افراد بدون توجه به بهره‌وری و کارایی، تصمیم‌هایی می‌گیرند که به زیان منافع عمومی تمام می‌شود.»
پزشکیان در همین راستا تصریح کرد: «به رهبر عزیزمان عرض کردم که بهتر است گروهی از افراد مشخص شوند تا مسئولیت مراکز و مجموعه‌ها را بر اساس لیاقت، شایستگی، تجربه و پاسخ‌گویی به افراد واگذار کنند. از این رو، فردی که مسئولیت می‌پذیرد، باید پاسخ‌گو باشد.»
حقوق یکسان برای کار متفاوت قابل قبول نیست
رئیس‌جمهور با انتقاد از پرداخت حقوق یکسان به افراد با عملکرد متفاوت، گفت: «هرچه فکر می‌کنم، نمی‌توانم بپذیرم که حقوق افراد را به‌صورت یکسان پرداخت کنیم، بدون آنکه تفاوتی میان میزان کار و عملکرد آن‌ها قائل شویم.» وی در ادامه افزود: «در بسیاری از مجموعه‌ها، فردی که ۲۴ ساعت کار می‌کند، به اندازه کسی حقوق می‌گیرد که هیچ کاری انجام نمی‌دهد؛ حتی گاهی افرادی که کار نمی‌کنند، دریافتی بیشتری دارند.»
دانشگاه باید به میدان عمل بیاید
پزشکیان در پایان خطاب به دانشجویان اظهار کرد: «از شما می‌خواهم برای حل مشکلات کشور کمک کنید. باید دست به دست هم بدهیم و کشورمان را از مشکلات و مسائل متعددی که ایجاد شده است، بیرون بیاوریم. در نتیجه، ما می‌توانیم و شما نیز می‌توانید.»
