روایت یک شهر | سهم نوجوانان در کرمانشاه | شهر برای همه؛ سهم نوجوانان کجاست؟
یادداشتی از فاطمه زندهزبان در پایگاه تحلیل خبری دُرسا نیوز:سهم نوجوانان در کرمانشاه؛ معیاری برای سنجش کیفیت زندگی شهری
سهم نوجوانان در کرمانشاه را نمیتوان تنها با تعداد مراکز فرهنگی یا زمینهای ورزشی سنجید. این موضوع، معیاری برای ارزیابی کیفیت برنامهریزی شهری و میزان توجه به آینده یک نسل است. هر شهری را میتوان از نگاه کودکان، سالمندان یا افراد دارای معلولیت ارزیابی کرد؛ اما شاید هیچ گروهی به اندازه نوجوانان، تصویر روشنی از آینده آن شهر ارائه ندهد.
پرسش سادهای مطرح است؛ اگر یک نوجوان در کرمانشاه پس از پایان ساعت مدرسه بخواهد چند ساعت از وقت خود را به شکلی مفید، ایمن و سالم سپری کند، چه انتخابهایی پیش روی او قرار دارد؟
آیا فضاهای فرهنگی، کتابخانهها، مراکز هنری، زمینهای ورزشی، برنامههای آموزشی و محیطهای گفتوگو، متناسب با نیازهای نسل نوجوان در دسترس هستند؟ آیا این امکانات در همه محلهها به یک اندازه قابل استفادهاند؟ پاسخ به این پرسشها، بیش از آنکه یک بحث فرهنگی باشد، به کیفیت زندگی شهری مربوط میشود.
مسئولیت نهادها در برابر سهم نوجوانان در کرمانشاه
دوران نوجوانی، دوره شکلگیری شخصیت، هویت و مهارتهای اجتماعی است. بسیاری از علاقهمندیها، استعدادها و حتی مسیر آینده افراد، در همین سالها شکل میگیرد. به همین دلیل، کارشناسان حوزه آموزش و علوم اجتماعی همواره بر اهمیت فراهم کردن فرصتهای سالم برای یادگیری، ورزش، هنر و مشارکت اجتماعی تأکید کردهاند. هر اندازه این فرصتها گستردهتر باشد، زمینه رشد فردی و اجتماعی نوجوانان نیز بیشتر خواهد شد.
البته مسئولیت این موضوع تنها بر عهده یک نهاد نیست. خانواده، مدرسه، شهرداری، ادارهکل فرهنگ و ارشاد اسلامی، ادارهکل ورزش و جوانان، آموزشوپرورش، سازمانهای مردمنهاد و رسانهها، هر کدام بخشی از این مسئولیت را بر دوش دارند. آینده نوجوانان، حاصل همکاری همه بخشهایی است که در تقویت سرمایه اجتماعی نقش دارند.
از سوی دیگر، نوجوان امروز با نسلهای گذشته تفاوتهای بسیاری دارد. فضای مجازی، شبکههای اجتماعی و جریان مداوم اطلاعات، بخش مهمی از زندگی روزمره او را تشکیل میدهد. اگر شهر نتواند فرصتهای جذاب، ایمن و در دسترس برای حضور اجتماعی، فعالیتهای فرهنگی و ورزش فراهم کند، طبیعی است که بخش بزرگی از اوقات فراغت نوجوانان در فضاهایی سپری شود که امکان هدایت و نظارت بر آنها محدودتر است.
این یادداشت قصد ندارد تلاشهای انجامشده در حوزه نوجوانان را نادیده بگیرد. بیتردید در سالهای گذشته، دستگاههای مختلف برنامهها و فعالیتهای ارزشمندی اجرا کردهاند. با این حال، پرسش اصلی همچنان پابرجاست؛ آیا این اقدامات با نیازهای امروز نوجوانان، گستره جمعیت آنان و تغییر سبک زندگی نسل جدید متناسب بوده است؟
آینده کرمانشاه از توجه به نوجوانان آغاز میشود
شهر موفق، شهری نیست که تنها خیابانهای عریضتر یا ساختمانهای بلندتر داشته باشد. شهر موفق، جایی است که نوجوان در آن احساس کند دیده میشود، فرصت رشد دارد و میتواند استعدادهای خود را شکوفا کند. چنین شهری، سرمایهگذاری برای آینده را از همین امروز آغاز کرده است.
شاید زمان آن رسیده باشد که در کنار پروژههای عمرانی، توسعه سرمایه انسانی نیز بیش از گذشته مورد توجه قرار گیرد. افزایش دسترسی به فعالیتهای فرهنگی، حمایت از ورزش همگانی، تقویت مراکز مشاوره، گسترش برنامههای هنری و ایجاد فضاهای امن برای گفتوگو و مشارکت نوجوانان، هزینه نیست؛ بلکه سرمایهگذاری برای آینده است.
سهم نوجوانان در کرمانشاه تنها یک مطالبه اجتماعی نیست؛ معیاری برای سنجش کیفیت برنامهریزی شهری و میزان توجه به آینده این شهر است. هر اندازه نوجوانان فرصت بیشتری برای یادگیری، مشارکت و رشد داشته باشند، سرمایه اجتماعی کرمانشاه نیز تقویت خواهد شد.
شهر را نمیتوان تنها با ساختمانهایش سنجید؛ آینده هر شهر را مردمانی میسازند که امروز در آن زندگی میکنند.
