شوک منفی جنگ به اقتصاد
یادداشتی از محسن عباسیفرد در پایگاه تحلیلی- خبری «درسانیوز»؛ برآوردی از هزینههای مادی جنگ برای ایران هنوز توسط مقامها و کارشناسان اعلام نشده است.
بخشی از این هزینهها، صرف بازسازی زیرساختهای تخریبشده توسط دشمن خواهد شد و بخشی بابت تولیدات از دسترفتهایست که بهواسطه توقف در فعالیت جامعه، اقتصاد متحمل شد و در بخشهای مختلف، منجر به توقف بخشهایی از خدمات و صنعت نیز شد که بهدلیل اخلال در زنجیره تأمین یا عرضه اتفاق افتاده است.
این دو بخش هم بهصورت مستقیم یا غیرمستقیم، بر خانواده ایرانی اثر میگذارند و بنگاههای مختلف اقتصادی با اخراج و تعدیل کارکنان یا دستمزدهای آنان، نانآوران خانواده را تحتتأثیر قرار میدهند.
این اخراجها، بهسرعت کیفیت زندگی این خانوادهها را تحتتأثیر قرار میدهد و به احتمال زیاد، آنها را فقیر میکند و در معرض آسیبهای ناشی از تغذیه بد یا عدم دسترسی به بهداشت و درمان قرار میدهد. باید توجه کرد که شوک واردشده به اقتصاد، منفی است و اکنون تنها میتوان گفت که به تمامی بخشها با مقدار متفاوت واردشده و احتمالاً هیچ بخشی از اقتصاد نیست که شوک جنگ بر عملکرد اقتصادی آن مثبت باشد.
پس در این مرحله، بنگاهها یا بخشهای مختلف نمیتوانند جُور یکدیگر را بکشند و اینجاست که نهادهای بیمهگر باید با ارائه حمایت از این قشر، آنها را حمایت کنند.
در این شرایط، انتظار این است که بیمه بیکاری بتواند به شاغلین کمک کند، اما با توجه به محدودیتهای حضور و بهرهمندی از مزایای بیمه، بسیاری از نیروی کار از این امتیاز محروم میمانند و تنها گروه اندکی از نیروی کار از مزایای بیمه بیکاری بهرهمند میشوند؛ البته باید انصاف داشت که این بخش، نسبتاً بهرهمند خواهد بود.
در مقابل، باید اشاره کرد که بسیاری از حق بیمهپردازان با وجود پرداخت بخشهایی از دستمزد خود که نشاندهنده استحقاق آنان برای دریافت مزایای بیمه بیکاری است، از این مزایا محروم هستند.
در کنار این گروههای بیکارشده، بخشهایی از نیروی کار هم در مشاغلی هستند که عموماً خوداشتغالی یا خویشفرمایی یا حضور در مشاغلی مثل رانندگی در اسنپ و تپسی است که شوک جنگ، آنها را متأثر کرده است و حالا بهخاطر شرایط جنگی آسیب دیدهاند.
از همین جاست که بهنظر میرسد بازنگری در قوانین مربوط به بیمه بیکاری برای پوشش از دست دادن شغل در چنین شرایطی الزامی است. بهنظر میرسد –به امید خدا- جنگ با اسرائیل تمام شده است، اما باید توجه داشت که مدت زمان تداوم جنگ مشخص نبود و ازاینرو، اضطراب ناشی از بیکاری، خانوادههای بسیاری را مضاف بر خود جنگ متأثر کرد.
