به گزارش پایگاه تحلیلی-خبری درسا نیوز، صنعت پتروشیمی ایران در دوران دشوار جنگ تحمیلی سوم، به عنوان یکی از جبهههای اقتصادی حیاتی کشور شناخته میشد؛ صنعتی کلیدی که نه تنها نقش مهمی در ارزآوری دارد، بلکه تأمینکننده مواد اولیه برای هزاران واحد تولیدی در صنایع پاییندستی نیز به شمار میرود.
در شرایطی که حملات دشمن آمریکایی – صهیونیستی به زیرساختهای حیاتی کشور آسیب میزد، کارکنان صنعت نفت دوباره ثابت کردند که در سختترین شرایط نیز از میدان خارج نمیشوند.
تلاشهای بیوقفه متخصصان، مدیران و کارکنان این صنعت، به همراه مدیریت منسجم وزارت نفت، موجب شد تا چرخه تولید و تأمین نیازهای کشور متوقف نشود و صنعت پتروشیمی با وجود خسارتهای وارده، به سرعت مسیر بازگشت به تولید را آغاز کند.
با این حال، این پایداری و ایستادگی بدون هزینه نبود؛ در جریان حملات دشمن در جنگ تحمیلی سوم، شش نفر از همکاران فداکار این صنعت به شهادت رسیدند و نام خود را در تاریخ خدمت به کشور جاودانه کردند.
بخشی از خسارتهای ناشی از این جنگ متوجه پالایشگاههای گازی بود؛ تأسیساتی که مسئول تأمین بخشی از خوراک صنعت پتروشیمی، شامل گاز طبیعی و میعانات گازی هستند.
اختلال در این بخش زنجیره تأمین خوراک برخی مجتمعهای پتروشیمی را تحت تأثیر قرار داد. همچنین، برخی تأسیسات جانبی صنعت پتروشیمی نیز هدف حملات مستقیم قرار گرفتند.
نیروگاههایی که تأمین برق و بخار مجتمعهای پتروشیمی را بر عهده دارند، در این حملات آسیب دیدند و بخشی از ظرفیت تولید برق و بخار کشور تحت تأثیر قرار گرفت.
علاوه بر این، تعدادی از واحدهای تولیدی صنعت پتروشیمی بهطور مستقیم مورد اصابت قرار گرفتند و بهطور موقت از چرخه تولید خارج شدند؛ رخدادی که میتوانست زنجیره تأمین مواد اولیه صنایع پاییندستی را با چالش جدی مواجه کند.
با این حال، بلافاصله پس از وقوع این حوادث، فرآیند بازیابی و بازسازی آغاز شد. حسن عباسزاده، مدیرعامل شرکت ملی صنایع پتروشیمی درباره اقدامهای انجامشده در این زمینه اظهار داشت: «هدف این کمیتهها استفاده حداکثری از امکانات موجود، بهرهبرداری از منابع پراکنده تأمین بخار و همچنین تأمین برق از ظرفیتهای موجود صنعت نفت، نیروگاههای متصل به شبکه و بورس انرژی بود تا شرکتهای پتروشیمی با اولویت تأمین نیاز مردم و صنایع پاییندستی هرچه سریعتر به مدار تولید بازگردند».
او همچنین اعلام کرد که تاکنون حدود ۳۸ درصد از ظرفیتهایی که از دست رفته یا تحت تأثیر قرار گرفته بودند، به تولید بازگشتهاند و افزود: «برای مرحله نخست بازیابی، یک برنامه کوتاهمدت دوماهه تعریف شده است که فاز نخست آن تا پایان خرداد دنبال میشود. امیدواریم در مراحل بعدی، شرکتهای بیشتری بهتدریج به مدار تولید بازگردند».
اکنون نشانههای بازگشت تدریجی صنعت پتروشیمی به شرایط عادی بیش از هر زمان دیگری قابل مشاهده است و مجتمعهای آسیبدیده یا متأثر از جنگ، یکی پس از دیگری به مدار تولید بازمیگردند. در روزهای اخیر، ازسرگیری فعالیت مجتمعهایی نظیر پتروشیمی نوری، غدیر، سبلان و تعدادی دیگر از شرکتهای فعال در صنعت پتروشیمی، نشاندهنده اجرای برنامه بازیابی و بازسازی با شتاب مناسب است و ظرفیتهای از دسترفته بهتدریج احیا میشوند.
در تازهترین نمونه، شرکت پلیمر آریاساسول از بازگشت کامل واحدهای پلیاتیلن خود به مدار تولید خبر داده است. بر اساس اطلاعیه منتشرشده در سامانه کدال، دو واحد پلیاتیلن سبک و پلیاتیلن متوسط و سنگین این شرکت از ۲۴ خرداد، پس از توقف ناشی از شرایط جنگی و محدودیتهای اعمالشده در منطقه ویژه اقتصادی انرژی پارس، تولید خود را از سر گرفته و هماکنون با ظرفیت ۱۰۰ درصدی در حال فعالیت هستند.
تجربه هفتههای اخیر نشان داد که صنعت پتروشیمی ایران، با تکیه بر دانش فنی متخصصان داخلی، مدیریت یکپارچه و روحیه جهادی کارکنان خود، توان عبور از پیچیدهترین بحرانها را دارد. اکنون بازگشت تدریجی مجتمعهای پتروشیمی به مدار تولید، نه تنها نویدبخش احیای ظرفیتهای از دسترفته است، بلکه پیام روشنی از تابآوری صنعت راهبردی پتروشیمی در برابر تهدیدها و تداوم تأمین پایدار مواد اولیه مورد نیاز صنایع پاییندستی کشور به همراه دارد.